Drie jaar geleden legde ik nieuwe kit rond ons bad. Mooi wit, strak afgewerkt. Zes maanden later zat er zwart in de hoeken. Een jaar daarna liet de rand los bij de kraan. Ik was overtuigd dat het aan de kit lag, dat ik een slechte tube had gekocht. Was het niet. Het lag aan hoe ik het had aangepakt, of eigenlijk: hoe ik het níét had aangepakt.
Kitrand vervangen lijkt simpel. Oude kit eruit, nieuwe kit erin. Klaar. Maar als je een paar stappen overslaat of de verkeerde volgorde aanhoudt, zit je binnen het jaar weer op je knieën in de badkamer. Met een stanleymes en frustratie.
Wanneer moet kitrand echt vervangen worden
Niet elke verkleuring betekent dat je meteen aan de slag moet. Oppervlakkige aanslag kun je vaak nog behandelen met een schimmelverwijderaar. Spray erop, tien minuten laten werken, afborstelen. Soms helpt dat maanden.
Maar er zijn signalen dat je niet meer om vervanging heen kunt:
- De kit laat los van de rand, er zit een kier tussen kit en tegel of bad
- Zwarte vlekken zitten diep in de kit, niet alleen aan de oppervlakte
- De kit voelt rubberachtig of plakkerig aan, of juist keihard en gebarsten
- Er sijpelt water achter de kitrand door, je ziet vochtplekken op de muur ernaast
Bij ons was het een combinatie. Loslatend in de hoek én zwart van binnen. Toen ik een stukje lostrok zag ik dat de oude kit gewoon niet meer aan het email hechtte. Dat was het moment dat ik wist: dit wordt een zaterdagmiddag project.
Voorbereiding: hier ging het bij mij fout
Eerste keer dat ik kitrand verving, haalde ik de oude kit eruit en bracht meteen nieuwe aan. Leek logisch. Was dom. De kit hechtte niet goed omdat er nog resten zaten, en omdat alles nog vochtig was van het schoonmaken.
Wat je echt moet doen:
Oude kit verwijderen doe je met een krabber of stanleymes. Langzaam werken. Niet trekken aan lange slierten, dan beschadig je de rand van je bad of de glazuurlaag van tegels. Bij hardnekkige restjes helpt een kitverwijderaar, een soort gel die je erop smeert. Kwartiertje laten intrekken en dan schrapen.
Daarna: ontvetten. Hier sloeg ik de eerste keer volledig over. Maar kit hecht alleen goed op een vetvrije ondergrond. Spiritus werkt prima. Geen groene zeep, dat laat een laagje achter.
En dan het deel waar ik drie jaar te laat achter kwam: laten drogen. Minimaal 24 uur. Liefst met raam open of ventilatie aan. Een vriend die loodgieter is zei ooit dat tachtig procent van de kitproblemen komt door vocht onder de kit. Ik geloofde hem niet. Nu wel.
Het kitten zelf
Afgezien van de voorbereiding is het eigenlijke kitten niet zo ingewikkeld. Maar er zijn een paar dingen die het verschil maken tussen een nette rand en een hobbelige puinhoop.
Gebruik schilderstape langs beide kanten van de naad. Niet om luiheid te maskeren, maar omdat het een strakke lijn geeft die je met de hand nooit haalt. Plak de tape op ongeveer 3 millimeter van de rand waar de kit moet komen.
Snijd de kitkoker schuin af, niet te groot. Liever te dun dan te dik, je kunt altijd nog een tweede laag aanbrengen. Breng de kit in één vloeiende beweging aan. Niet stoppen halverwege, dan krijg je bulten.
Afstrijken doe je met een kitspatel of je vinger. Vinger werkt, maar dan wel nat maken met sop, anders plakt de kit eraan. Ik gebruik tegenwoordig een plastic kitspatel met een ronde hoek. Kost twee euro en werkt beter dan wat ik ook met mijn vingers probeerde.
Tape eraf halen terwijl de kit nog nat is. Direct na het afstrijken. Wacht je te lang, dan trekt de tape draden uit de kit en heb je een rafelige rand.
Welke kit moet je gebruiken
Niet alle kit is geschikt voor de badkamer. Acrylkit is makkelijk te verwerken maar niet waterbestendig. Die hoort bij kozijnen, niet bij je bad.
Voor natte ruimtes wil je sanitairkit op siliconenbasis. Let op de verpakking: er moet iets staan over schimmelwerend of fungicide. Zonder die toevoeging heb je binnen een half jaar weer zwarte vlekken.
Transparante kit lijkt handig omdat je geen kleurverschil ziet. Maar in mijn ervaring wordt transparante kit sneller grauw dan witte kit. Bij ons bad, rechts in de hoek waar de douche het hardst spat, was de transparante kit na een jaar troebel en gelig. Witte kit van dezelfde merk was nog prima.
Fouten die nieuwe kit snel laten falen
Na twee keer opnieuw doen heb ik een lijstje van wat je niet moet doen:
- Kitten terwijl de ondergrond nog vochtig is, dan hecht het niet
- Te dikke laag aanbrengen, dikt kit krimpt en scheurt
- Direct na kitten douchen, kit heeft minimaal 24 uur nodig om uit te harden
- Ventilatie vergeten, vochtige lucht vertraagt het uitharden
- Oude kitresten laten zitten, nieuwe kit hecht niet op oude kit
Die laatste is belangrijk. Siliconenkit hecht op tegels, op email, op rvs. Maar niet op zichzelf. Als er nog een dun laagje oude kit zit, laat de nieuwe kit daar los. Dat was precies wat er bij mijn eerste poging gebeurde.
Kitrand langer mooi houden
Je hebt nu nieuwe kit liggen. Mooi wit, strak. Hoe houd je dat zo?
Ventilatie is het belangrijkste. Na elke douche ventilatie aan, of raam open. Niet tien minuten maar minstens een half uur, liefst langer. Bij ons staat de afzuiging een uur na het douchen nog op stand 2. Klinkt overdreven maar sinds we dat doen is er geen schimmel meer.
Droog de kitrand af na het douchen. Kost dertig seconden met een oude handdoek. Je haalt het water weg voordat het in de poriën kan trekken. Mijn moeder noemde dat altijd de hoek waar het komt, die onderste rand waar water blijft staan. Precies daar begint de ellende.
Schoonmaken doe je met een mild middel. Geen schuurspons, die maakt de kit ruw en dan hecht vuil makkelijker. Gewoon een doekje met allesreiniger.
En als je toch lichte aanslag ziet: direct aanpakken. Spray met schimmelverwijderaar of bleekwater verdund met water. Niet wachten tot het diep in de kit zit, dan ben je te laat.
Wanneer toch een vakman
Kitten kun je prima zelf. Maar als water al achter de tegels is gekomen, als er vochtplekken op de muur zitten of als je vermoedt dat er houtrot is bij een houten badombouw, dan moet je verder kijken dan alleen de kit.
Dan praat je over mogelijk lekkage in de constructie. Nieuwe kit lost dat niet op, die maskeert het alleen. In dat geval: vakman bellen. Kost geld, maar minder dan een badkamer die van binnenuit verrot.
Zelf kitrand vervangen is geen hogere wiskunde. Maar het vraagt geduld en voorbereiding. Die 24 uur droogtijd voelt als tijdverspilling als je er middenin zit. Maar het is het verschil tussen kit die jaren meegaat en kit die je volgend jaar weer staat te vervloeken.
