Drie zomers lang sliep ik met oordoppen in. Niet vanwege snurkende buren of een drukke straat, maar vanwege dat ene hoge geluid rond mijn oor. Elke nacht opnieuw. Raam dicht, deur dicht, ventilatie uit. Maakte niet uit. De muggen kwamen toch.
Pas toen ik systematisch ging zoeken, vond ik de oorzaak. En het was niet het raam.
Waar komen ze binnen?
De voor de hand liggende routes ken je. Openstaand raam, deur naar de tuin, dat soort dingen. Maar muggen hebben maar een paar millimeter nodig. Ze komen via plekken waar je niet aan denkt.
Bij mij zat het probleem in de spouwmuurventilatie. Die roostertjes aan de buitenkant van je huis, vaak onder de ramen. Bedoeld om vocht uit de spouw te laten ontsnappen. Prima. Maar sommige roosters in mijn jaren-80 woning hadden gaten van bijna een centimeter. Muggensnelweg.
Andere veelvoorkomende routes:
- Kieren rond leidingdoorvoeren, vooral bij de cv-buizen
- Kapotte of verouderde kitranden bij raamkozijnen
- Ventilatieroosters zonder insectengaas
- De afvoer van de wasdroger die uitkomt op de slaapkamer
Die laatste had ik zelf. De flexibele slang van de droger ging door een gat in de muur, maar het klepje aan de buitenkant sloot niet goed meer. Muggen vlogen gewoon naar binnen als de droger uit stond.
Horren: de enige echte oplossing
Laat ik eerlijk zijn. Alles wat je probeert zonder horren is symptoombestrijding. Je kunt citronellakaarsen branden tot je huis naar een wellness ruikt, maar ze komen toch binnen als er een opening is.
Horren werken. Punt. Wel even opletten: de maaswijdte moet maximaal 1,2 millimeter zijn voor muggen. Standaard vliegenhorren hebben soms 1,4 of 1,6 mm. Dat is genoeg voor kleine muggen om doorheen te kruipen. Koop specifiek muggenhor, niet alleen vliegenhor.
Zelfklevende horren van die goedkope variant met klittenband? Werken prima voor een seizoen. Daarna laten ze los, krijg je gaten, en ben je terug bij af. Ik heb er vier gehad. Geen enkele overleefde twee zomers.
Uiteindelijk heb ik inzethorren laten maken. Aluminium frames op maat, met een fijn gaas erin. Kosten rond de 80 euro per raam, maar ze gaan jaren mee. En je kunt ze er in een seconde uithalen als je wilt.
Ventilatie en muggen: een lastige combinatie
Hier zit het dilemma. Je wilt ventileren, zeker in de zomer. Maar ventilatie betekent openingen. En openingen betekenen muggen.
Mechanische ventilatie helpt. Als je een wtw-systeem hebt of centrale afzuiging, kun je ramen dichthouden en toch frisse lucht krijgen. Maar de meeste huizen hebben dat niet. En mijn tussenwoning al helemaal niet.
Wat ik doe: ramen overdag open als het kan, horren erin. ‘s Avonds rond een uur voor zonsondergang alles dicht. Muggen zijn het actiefst in de schemering en ‘s nachts. Als je om 22:00 uur nog met open ramen zit zonder hor, nodig je ze letterlijk uit.
De slaapkamerramen houd ik ‘s nachts dicht. In plaats daarvan zet ik overdag het raam wagenwijd open om te spuien, en sluit ik het rond 18:00 uur. De kamer is dan nog koel genoeg voor de nacht. Geen ideale oplossing, maar het werkt beter dan wakker liggen van gezoem.
Wat werkt niet of nauwelijks
Hier komt de cynische Maurits naar boven. Want er wordt veel onzin verkocht.
Ultrasone muggenapparaten. Die dingen die je in het stopcontact steekt en die zogenaamd een geluid maken dat muggen wegjaagt. Ik heb er twee gehad. Verschillende merken. Maakte geen enkel verschil. Uit onderzoek blijkt ook dat ze niet werken. Terugbrengen dus.
Citronella. Kaarsen, olie, sprays. In de buitenlucht hebben ze misschien een klein effect als je er recht naast zit. Maar binnenshuis? Vergeet het. Je ruikt naar citrus en de mug landt gewoon op je arm.
Azijn en afwasmiddel in een schaaltje. Dit is voor fruitvliegjes, niet voor muggen. Muggen zijn niet geïnteresseerd in azijn. Ze zoeken CO2 en lichaamswarmte. Dat schaaltje doet letterlijk niets.
UV-lampen met elektrisch rooster. Trekken wel insecten aan, maar vooral motten en vliegen. Muggen reageren nauwelijks op UV-licht. Ze volgen je adem, niet het licht.
Wat helpt een beetje
Ventilator op het bed gericht. Geen oplossing, maar het helpt wel. Muggen zijn zwakke vliegers. Een constante luchtstroom maakt het lastiger voor ze om te landen. Ik slaap in de zomer met een ventilator op standje 1. Niet om de koelte, maar om de muggen te ontmoedigen.
Lichte kleding en lakens. Muggen worden aangetrokken door donkere kleuren en contrasten. Wit beddengoed en lichte pyjama’s maken je iets minder aantrekkelijk. Geen wondermiddel, maar elk beetje helpt.
Geen stilstaand water in de buurt. Muggen leggen eitjes in stilstaand water. Die regenton zonder deksel, het schoteltje onder de plantenpot, de verstopte dakgoot. Allemaal broedplaatsen. Ik had een oud verfblik achter de schuur staan met wat regenwater erin. Zat vol muggenlarven. Weg ermee.
Mijn aanpak nu
Na drie frustrerende zomers heb ik het volgende gedaan. Alle ventilatieroosters vervangen door exemplaren met fijn insectengaas. Inzethorren voor de slaapkamerramen. De droogafvoer afgesloten met een zelfsluitend klepje. Kit vernieuwd rond een paar kozijnen waar kieren zaten.
Totale investering: rond de 300 euro en twee zaterdagen werk. Maar ik slaap nu zonder gezoem. Al twee zomers.
Een vriend die bij een ongediertebestrijder werkt zei het mooi: je hoeft muggen niet te bestrijden als ze niet binnen kunnen komen. Klinkt logisch. Duurde bij mij alleen drie jaar voor ik het echt snapte.
Dus voordat je weer een nieuwe plug-in koopt of citronellaspray bestelt: loop je huis rond. Check de roosters, de kieren, de leidingdoorvoeren. Negen van de tien keer zit daar je probleem. En horren. Gewoon horren.
